کد خبر: ۳۶۷۸۳۱۴

تاریخ: ۱۱ دی ۱۳۹۶ - ۱۴:۴۷

شیوه‌ای نوین برای کشف روابط مفاهیم قرآنی

استادیار پژوهشکده اعجاز قرآن در معرفی رشته قرآن‌کاوی رایانشی گفت: قرآن‌کاوی رایانشی به بحث پیرامون کاوش،استخراج و پردازش واژه‌ها و مفاهیم قرآنی و روابط میان آنها با استفاده از روش‌ها و الگوریتم‌های داده‌کاوی، رمزنگاری، کشف الگو و ... می‌پردازد.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) تسنیم نوشت: مصطفی برهانی، عضو هیئت علمی پژوهشکده اعجاز قرآن درباره مزیت‌های قرآن‌کاوی رایانشی گفت: امروزه با کشف روزافزون معانی و مفاهیم جدید قرآن کریم و پی بردن به جنبه‌های جدیدی از اعجاز این کتاب آسمانی و همچنین ارائه روش‌های هوشمند مبتنی بر متن‌کاوی و تشخیص الگو، نیاز به رشته‌ای است که بتواند پاسخگوی کشف نظم موجود در قرآن و روابط میان الفاظ و مفاهیم آنها از طریق روش‌های فوق‌الذکر باشد. قرآن‌کاوی رایانشی رشته‌ای است که به بحث پیرامون کاوش، استخراج و پردازش واژه‌ها و مفاهیم قرآنی و روابط میان آنها با استفاده از روش‌ها و الگوریتم‌های داده‌کاوی، رمزنگاری، کشف الگو و ... می‌پردازد.

وی افزود: قرآن‌کاوی رایانشی به معنای استفاده از الگوریتم‌ها و ماشین‌های هوش مصنوعی برای استخراج معانی، مفاهیم و گزاره‌های منتخب در قرآن کریم است. به معنای اینکه ما از طریق روش‌های نوین کامپیوتر سایِنس «Computer Science» سعی می‌کنیم به گزاره‌های جدیدی در حوزه مفاهیم و معنای قرآن برسیم که البته بخشی از آن مربوط به صوت و بیان قرآن است. این گزاره‌ها به محققان و پژوهشگران علوم قرآنی ارائه می‌شود تا درباره صحت محتوای کارمان آگاهی پیدا کنیم؛ زیرا ممکن است به دلیل خطاهای مدل‌سازی و اشتباهات آموزشی و سیستماتیک نتایج متقنی به دست نیاید.

استادیار پژوهشکده اعجاز قرآن ادامه داد: به عنوان نمونه یکسری سؤالات قرآنی را کاندید می‌کنیم و اساتید علوم قرآنی به صورت پیش‌فرض پاسخ‌هایی را آماده می‌کنند. کاربر با وارد شدن در بخش سؤالات کاندید، جستجو انجام می‌دهد و پاسخ مرتبط را پیدا می‌کند. مزیت قرآن‌کاوی رایانشی این است که منظور سؤال‌کننده را یافت می‌کند مانند کاری که مرورگر گوگل انجام می‌دهد. یعنی شما مطلب را وارد می‌کنید و سیستم به صورت هوشمند شما را به سؤال و هدف اصلی‌تان رهنمود می‌کند.

برهانی کشف ارتباطات بین مفهومی را از دیگر مزیت‌های قرآن‌کاوی رایانشی برشمرد و گفت: استفاده از هوش مصنوعی در قرآن‌کاوی رایانشی ما را در فهم سؤال و بازیابی و عرضه اطلاعات یاری می‌رساند. در حال حاضر عرضه اطلاعات بیشتر به صورت متن است، اما اطلاعات در علوم کامپیوتری به صورت Text Visualization مطرح است تا بتوان از این طریق ارتباطات مفاهیمی را یافت کرد، زیرا ممکن است بازنمایی پاسخ شما در بین سؤالات مختلف در ارتباطات بین مفاهیمی نهفته باشد.

وی درباره دیگر مزیت قرآن‌کاوی رایانشی گفت: قرآن‌کاوی رایانشی به دنبال احراز هویت نویسنده است. در این بخش، سیستم به صورت هوشمند از نوع نگارش و یا گزاره‌هایی که نویسنده در نوشتن کتاب یا مقالات خود استفاده می‌کند، می‌تواند نام نویسنده را یافت کند. این روش تا حدی دقیق است که مثلاً می‌تواند نگارنده‌های فصول مختلف یک کتاب را به صورت دقیق تشخیص دهد. لذا از این طریق می‌توان جعل و کپی از متن را شناسایی کرد.

برهانی با اشاره به اینکه رشته قرآن‌کاوی رایانشی در ایران در حال شکل‌گیری است، افزود: در این رشته دانشجویان علوم کامپیوتر که علاقه به موضوعاتی دینی دارند، می‌توانند از طریق آزمون کنکور ورود کنند.

ایجاد واسطه‌ای کاربری مناسب برای جستجو و پردازش واژه‌ها، عبارات و مفاهیم قرآنی، بهبود روش‌ها و الگوریتم‌های داده‌کاوی و متن‌کاوی به منظور آنالیز و کمی‌سازی داده‌های متنی و مفهومی قرآن، ایجاد نمودارها، جداول و تصاویر از روابط میان واژه‌ها، الفاظ و عبارات قرآنی به منظور بررسی‌های آماری، بهبود و بکارگیری روش‌ها و الگوریتم‌های کشف الگو جهت کشف الگوهای تکرار، وزن و ... در قرآن و بکارگیری روش‌ها و الگوریتم‌های رمزنگاری برای رمزگذاری بر روی واژه‌ها و الفاظ قرآنی و روابط میان آنها از جمله اهداف این رشته محسوب می‌شود. جهت کسب اطلاعات بیشتر به اینجا مراجعه کنید.