کد خبر: ۳۹۱۹۲۵۱

تاریخ: ۱۰ شهريور ۱۳۹۹ - ۰۹:۰۳

کرونا و فرصتی دیگر برای نمایش انعطاف‌پذیری و خردورزی شیعیان جهان

شیوع کرونا باعث شده که محرم امسال مانند ماه رمضان در قیاس با سال‌های گذشته متفاوت برگزار شود و در کنار آن رعایت مسائل بهداشتی به فرصتی برای نشان دادن انعطاف‌پذیری و خردورزی شیعیان به جهانیان تبدیل شود.

به گزارش ایکنا، شیوع کرونا مراسم و رفتارهای اجتماعی را در سراسر جهان تحت تأثیر خود قرار داد و در این میان مراسم و آئین‌های مذهبی هم به دلیل شیوع این بیماری با تغییراتی مواجه شدند.

تعطیلی طولانی‌مدت کلیسا، کنیسه‌ها، مساجد و لغو مراسم مذهبی یا برگزاری محدود آن یکی از تأثیرات شیوع کرونا در جهان بود که تمامی ادیان و مناسک مربوط به آن را متحول کرد.

بعد از اینکه مراسم حج امسال با محدودیت فراوانی برگزار شد و پیش از آن روزه‌داران در ماه رمضان مراسم مذهبی این ماه را در خانه‌ها به جا آوردند، حالا نوبت به یکی از بزرگترین مراسم اسلامی، عزاداری امام حسین(ع) رسید تا مراسم امسال متفاوت از سال‌های گذشته برگزار شود.

از حرکت دسته‌های عزاداری در طول 10 روز اول محرم به عنوان شاخصه اول و مهم مراسم عزاداری محرم نام برده می‌شود. با این همه امسال به دلیل شیوع کرونا و احتمال انتشار بیشتر ویروس در بین عزاداران در بسیاری از نقاط مراسم عزاداری محرم لغو شد یا با محدودیت‌های زیادی برگزار شد.

علاوه بر ایران که مراسمی مانند همایش عظیم شیرخوارگان حسینی، تعزیه‌خوانی و برپایی دسته‌جات عزاداری را لغو یا با محدودیت مواجه کرد، مراسم محرم در سایر نقاط جهان هم با همین وضعیت رو‌به‌رو بود.

پاکستان، که جمعیت شیعه قابل توجهی دارد، هر ساله با موضوع تأمین امنیت مراسم عزاداری محرم از بیم حملات تروریستی روبه‌رو بوده است. امسال شیوع این بیماری باعث شد که برخلاف سال‌های گذشته، که عزاداری‌های محرم مانند حرکت دسته‌ها و تعزیه که با حضور جمعیت فراوانی انجام می‌شد، با حضور تعداد کمتری برگزار شود.

وضعیت عزاداران محرم در هند نیز متفاوت بود. در شرایطی که به نظر می‌رسید به دلیل آمار بالای مبتلایان به کرونا در هند، این مراسم به طور کامل لغو شود، مقامات دولتی هند با توجه به درخواست رسمی روحانیون شیعه مجوز فعالیت‌های مرتبط با ماه محرم را به همراه ضرورت‌های بهداشتی صادر کردند. برای مثال با اجماع مقامات محلی در منطقه لکنهو(Lucknow) ایالت اوتارپرداش هند و روحانیون شیعه، اجازه داده شد تا مؤمنان مراسم عزاداری و تعزیه را در خانه و رعایت فاصله‌گذاری اجتماعی برگزار کنند.

در دهلی، پایتخت هند، هم شرایط مشابهی وجود داشت و به دلیل شیوع کرونا برای اولین بار در ۷۰۰ سال اخیر مراسم تعزیه ـ حمل نمادین تابوت امام حسین(ع) ـ برگزار نشد. در روز عاشورا این تابوت نمادین در شهر گردانده می‌شد، اما امسال به دلیل شیوع کرونا مقامات دهلی اجازه برگزاری این مراسم را ندادند و این تابوت با گُل تزئین شد و به کربلا فرستاده شود. به گفته برگزارکنندگان این مراسم، عزاداری‌های محرم امسال تنها در امامباره‌ها (حسینیه‌ها) و با حضور محدود افراد و رعایت فاصله‌گذاری اجتماعی انجام شد.

در عراق هم با توجه به وضعیت شیوع کرونا، ورود عزاداران از دیگر استان‌ها به کربلا برای انجام مراسم عزاداری محرم ممنوع بود. پلیس این استان اعلام کرد که در راستای جلوگیری از شیوع ویروس کرونا و به دلیل نگرانی از تجمع زیاد در مراسم زیارت عاشورا، اجازه نخواهد داد که افراد غیر بومی تا سیزدهم ماه محرم وارد این استان شوند.

با وجود این شرایط به نظر می‌رسد که شیوه برگزاری محرم در شرایط کنونی و تلاش برای انجام مراسم این ماه از سوی شیعیان جهان نمایشی از انعطاف‌پذیری و قبول محدودیت‌ها در کنار عزاداری و زنده‌ نگه داشتن یاد شهدای کربلا باشد. این تغییر رویه با توجه به تجربه روزه‌داری ماه رمضان و انجام مراسم حج در کنار استفاده از فناوری‌های روز به نشانه‌ای دیگر از خردورزی در بین مسلمانان تعبیر می‌شود.