کد خبر: ۴۰۸۹۶۰۱

تاریخ: ۱۳ مهر ۱۴۰۱ - ۰۹:۴۷

ایکنا بررسی می‌کند؛

آیا مسابقات قرآن نیروهای مسلح کشورهای اسلامی روی ریل اجرا قرار می‌گیرد؟

یک سؤال اساسی که باید آن را از طراحان مسابقات بین‌المللی قرآن نیروهای مسلح کشورهای اسلامی پرسید، این است که چه تضمین و چه راهکارهایی را برای دچار نشدن این رویداد به سرنوشت رویدادهای مشابه، که پس از چند دوره برگزاری در آستانه تعطیلی قرار گرفته‌اند، در اختیار دارند؟

به گزارش ایکنا، شامگاه یکشنبه دهم مهرماه مراسم اختتامیه چهل و یکمین دوره مسابقات سراسری قرآن کریم نیروی زمینی سپاه با حضور فرماندهان این نیرو و شرکت‌کنندگان در این رویداد برگزار شد.

در بخشی از این مراسم سردار حسین محبی، معاون فرهنگی و تبلیغات نمایندگی ولی فقیه در سپاه، طی سخنانی به شکل‌گیری یک قرارگاه قرآنی در سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و طراحی چندین برنامه در این قرارگاه اشاره کرد و یکی از پیشنهادات مطرح‌شده در آن را برگزاری مسابقات بین‌المللی قرآن نیروهای مسلح کشورهای اسلامی بود.

وی در صحبت‌های خود به استقبال از این پیشنهاد اشاره کرد و با تأکید بر این موضوع که اگر برگزاری این مسابقات در ستاد نیروهای مسلح تأیید شود، در سال 1402 شاهد برگزاری اولین دوره مسابقات بین‌المللی قرآن نیروهای مسلح کشورهای اسلامی خواهیم بود، گفت: در صورت برگزاری این مسابقات، اولین میزبان آن سپاه خواهد بود.

این تصمیم در حالی اتخاذ شده است که برگزاری هر رقابت قرآنی اعم از ملی و بین‌المللی نیازمند طرح و تصویب در ستاد عالی هماهنگی مسابقات قرآنی کشور است. این ستاد ماهیتی فرادستگاهی دارد و علاوه بر صاحب‌نظران حقیقی، مسئولان دستگاه‌های برگزارکننده مسابقات قرآن نیز در آن عضویت دارند. ستاد عالی هماهنگی مسابقات قرآنی کشور، مرجعِ سیاستگذار، تصمیم‌ساز و تصمیم‌گیر در عرصه مسابقات قرآن در کشور است و مسئولیت آن را سازمان اوقاف و امور خیریه بر عهده دارد.

بنابراین هر مسابقه قرآنی که در کشور طراحی شود، قبل از تصویب نهایی و اجرا باید در این ستاد طرح شده و بتواند موافقت اعضای آن را به دست بیاورد، ستادی که اتفاقاً نمایندگان ستاد نیروهای مسلح نیز در آن عضویت دارند.

با توجه به مقدمه‌ای که به آن اشاره شد، به نظر می‌رسد مسئولان قرآنی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی قبل از طراحی و اجرای مسابقات قرآن نیروهای مسلح کشورهای اسلامی باید با دست پُر در ستاد عالی حضور یافته و به سؤالات احتمالی اعضای آن ستاد پاسخ‌های درخور و قانع‌کننده دهند تا پس از آن، شاهد اضافه شدن یک رقابت بین‌المللی دیگر به مسابقات بین‌المللی بی‌شمار در عرصه قرآن کریم باشیم.

اولین و مهم‌ترین سؤال در مورد این تصمیمِ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، که همواره اهتمام مسئولان آن به قرآن و پیگیری مطالبات مقام معظم رهبری برای همه روشن بوده، این است که آیا این مسابقات در ستاد عالی هماهنگی مسابقات قرآنی کشور طرحِ بحث شده و توانسته است موافقت آن ستاد را به دست بیاورد یا خیر؟

سؤال اساسی دیگر که احتمالاً سؤال اعضای ستاد عالی هماهنگی مسابقات قرآنی کشور نیز هست، این خواهد بود که طراحان این رویداد چه راهبردهایی را برای دچار نشدن آن به سرنوشت رویدادهای مشابه، که پس از چند دوره برگزاری در آستانه تعطیلی قرار گرفته‌اند، در اختیار دارند. راهبردهایی که به اعتقاد نگارنده در حداقل‌ترین حالت ممکن باید بتواند برگزاری 10 دوره متوالی از این رویداد را در آینده تضمین کند.

برای اهمیت سؤال بالا خالی از لطف نخواهد بود که اگر به برخی مسابقات که چنین سرنوشتی داشته‌اند، اشاره کوتاهی کنم؛ آن‌هایی که پیگیر مسابقات قرآن هستند به خوبی می‌دانند که مسابقات بین‌المللی قرآن روشندلان جهان اسلام، که به همت سازمان بهزیستی طراحی و اجرا شد، بعد از برگزاری پنج دوره پُر افت‌و‌خیز اکنون و در آستانه ششمین دوره دست‌اندرکاران سازمان بهزیستی و مسئولان ستاد عالی مسابقات را بر سر دوراهی تعطیلی یا ادامه افتان و خیزان آن قرار داده است.

اگر بخواهم این تحلیل را با چاشنی نگاه سخت‌گیرانه همراه کنم، باید بدون هیچ اغماضی به این نکته اشاره کنم که مسابقات بین‌المللی قرآن روشندلان اینک در آستانه تعطیلی قرار گرفته است و اگر در سال 1401 یا سال بعد شاهد برگزاری این رویداد نباشیم، نباید چندان غافلگیر شویم.

یکی از اصلی‌ترین چالش‌های مسابقات بین‌المللی قرآن روشندلان که پیش‌بینی می‌شود گریبانگیر هر مسابقه بین‌المللی دیگری شود که برای یک قشر خاص برگزار می‌شود، محدودیت جامعه مخاطب آن رویداد است. محدودیت جامعه مخاطب مسابقات قرآن روشندلان جهان اسلام در ادوار اخیر به حدی بود که در برخی ادوار تعداد افراد متقاضی حضور در برخی رشته‌های آن به حدی کم بود که آیین‌نامه‌ها اجازه برگزاری آن رشته را نمی‌داد و به همین دلیل در ادوار مختلف شاهد کم و زیاد شدن رشته‌های این رویداد بودیم.

ایده کم و زیاد کردن رشته‌ها در مسابقات روشندلان جهان اسلام فقط در حد یک مُسَکّن عمل کرد و توانست برای یک یا دو سال این رویداد را از خطر تعطیلی دور کند. با وجود این اگر بگویم در حال حاضر یک بن‌بست کامل در مورد این رویداد ایجاد شده است، شاید بیراه نگفته باشم. نکته‌ای که وجود دارد، این است که آیا مسئولان فرهنگی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی راهکارهای کافی را برای نیفتادن در چنین مسیری پیش‌بینی کرده‌اند یا خیر؟

سؤال دیگر به دغدغه‌های مسئولان هر نهاد در دوره‌های مختلف بازمی‌گردد. مسئولان فرهنگی سپاه در دوره حاضر نشان داده‌اند که تا چه حد دغدغه فرهنگی و فعالیت فاخر قرآنی در عرصه بین‌المللی را دارند. آیا تضمینی وجود دارد که در آینده مسئولانی با چنین دغدغه‌هایی در بخش فرهنگی سپاه حضور داشته باشد؟

مطمئناً طراحان مسابقات بین‌المللی قرآن نیروهای مسلح با دغدغه‌ای از این جنس که یک رویدادِ مداومِ فاخر و اثرگذار را طراحی کرده‌اند دست به این کار زده‌اند، اما نکته‌ای که باید در این بخش یادآور شوم این است که دغدغه‌های مسئولان در هر بخش و در هر زمان تابعی از شرایط فرهنگی، اجتماعی، سیاسی و اقتصادی است. در این دوره زمانی شاید زمینه مناسب برای برگزاری مسابقات بین‌المللی قرآن نیروهای مسلح فراهم باشد، اما آیا در آینده نیز چنین شرایطی مهیا خواهد بود؟ آیا مسئولان این رویداد با توجه به شرایطی که در آن زمان ایجاد خواهد شد، می‌توانند دغدغه برگزاری این مسابقات را داشته باشند یا چنین رویدادی به چالش و مشکلی برای آن‌ها تبدیل خواهد شد؟

این تحلیل را با ارائه پیشنهادی به مسئولان فرهنگی سپاه به پایان می‌بریم. در حال حاضر مسابقات قرآن نیروهای مسلح ایران و عمان در حال برگزاری است؛ رویدادی که در رشته حفظ قرآن برگزار می‌شود و تاکنون چندین دوره از آن نیز برگزار شده و اتفاقاً دوره اخیر آن به میزبانی سپاه در رامسر و اواخر تابستان به سرانجام رسید. نکته جالب این است که موضوع این مسابقات حفظ قرآن کریم و از جنس دغدغه‌های اصلی مقام معظم رهبری در زمینه قرآن و مطالبه‌ دیرینه از جانب معظم‌له است. پیشنهاد می‌شود طراحان مسابقات بین‌المللی قرآن نیروهای مسلح کشورهای اسلامی به جای این کار در مسیر توسعه مسابقات قرآن ایران و عمان گام بگذارند؛ یعنی به جای اضافه کردن یک رویدادِ جدید به فهرست رویدادهای سالانه، رویدادهای موجود را توسعه دهند.

مسئولان فرهنگی سپاه و نیروهای مسلح می‌توانند به مرور تعداد کشورها را برای حضور در مسابقات ایران و عمان اضافه کنند تا زمانی که بتوان آن را یک رویداد بین‌المللی قرآن کریم نامید. همانطور که گفته شد، مسابقات ایران و عمان با موضوع حفظ بوده و حفظ قرآن نیز از مطالبات دیرینه مقام معظم رهبری است و به نظر می‌رسد فعالیت‌های سپاه در حوزه فرهنگ و قرآن نقاط تلاقی بیشتری با مسابقات ایران و عمان دارد.

خبرگزاری ایکنا تلاش خواهد کرد که در روزهای آینده و در صورت همراهی مدیران، گفت‌وگوهایی را با مسئولان ستاد عالی هماهنگی مسابقات قرآنی کشور و نیز مسئولان فرهنگی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در این خصوص منتشر کند.