کد خبر: ۴۳۲۵۸۲۱

تاریخ: ۰۹ دی ۱۴۰۴ - ۰۹:۱۴

دانش، اخلاق و نقادی؛ سه ضلع شخصیت علمی استاد مهدوی‌راد

نکوداشت استاد محمدعلی مهدوی‌راد، پژوهشگر برجسته قرآن و حدیث، فرصتی بود برای روایت یک عمر زیست علمی مبتنی بر اخلاق پژوهش، نقد بی‌مماشات و مرزبانی از معارف قرآنی؛ شخصیتی که از او به‌عنوان یکی از استوانه‌های پیوند حوزه و دانشگاه یاد می‌شود.

به گزارش ایکنا، حجت‌الاسلام والمسلمین علی راد؛ استاد پردیس فارابی دانشگاه تهران عصر هشتم دی‌ماه در نشست خبری آئین نکوداشت استاد محمدعلی مهدوی‌ راد با عنوان «در ستایش رادی و خرد» که با مشارکت مؤسّسه آلُ البَیْت لإحیاءِ التُّراث در کتابخانه علوم حدیث در قم برگزار شد با بیان اینکه خداوند در آیه «يَرْفَعِ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا مِنْكُمْ وَالَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ دَرَجَاتٍ ۚ وَاللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ» بر لزوم تکریم بزرگان عرصه علم تاکید کرده است، گفت: لذا تجلیل از استاد مهدوی‌راد، کاری مورد پسند خداوند و تکریم دانایی است که ارزش ذاتی دارد.

وی افزود: مقصود خداوند در آیه، عالمان ربانی و احیاگران آموزه‌های قرآن و پژوهشگران فرهنگ اصیل ثقلین هستند که به این آموزه‌ها امتداد تاریخی و اجتماعی می‌بخشند؛ کسانی که بر اساس روایت رحم الله احیا امرنا جایگاه ویژه دارند و کسانی هستند که علوم اهل بیت(ع) و محاسن کلام آنان را به دیگران می‌آموزند.

راد بیان کرد: استاد مهدوی‌راد، شخصیتی است که فرزند حوزه علمیه قم و خراسان است؛ کسی که به حوزوی بودن و کسوت روحانی‌بودن بالیده است؛ پژوهشگری که بیش از چهار دهه در تبیین معارف والای وحیانی، نبوی و علوی قلم زده است و آثار ادیبانه و فاخری دارد؛ آثار ایشان زبانزد عام و خاص است و شاگردانی ممتاز و تراز در حوزه و دانشگاه تربیت کرده است.

استاد پردیس فارابی دانشگاه تهران با بیان اینکه حجت‌الاسلام مهدوی‌راد، مرزبانی دقیق‌النظر است که در دفاع از آموزه‌های قرآن نقدهای سخت و کوبنده دارد، اظهار کرد: ایشان در تراث‌شناسی تشیع از دانشی ژرف و گسترده برخوردار است و  حوزه به داشتن چنین شخصیت علمی می‌بالد و این آئین هم در این راستا تشکیل می‌شود.

وی افزود: مدیریت حوزه علمیه و دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی حوزه از هفت ماه قبل تاکنون مشارکت جدی با دانشکدگان فارابی دانشگاه تهران برای برپایی این آئین داشته‌اند، تصریح کرد: این مراسم روز 11 دی‌ماه در تالار فرهنگ دانشگاه فارابی برگزار خواهد شد و قرائت پیام یکی از مراجع تقلید، سخنرانی استادان حوزه و دانشگاه، پیام آیت‌الله اعرافی، مدیر حوزه‌های علمیه و سخنرانی وزیر علوم و قام مقام بنیاد نخبگان از جمله برنامه‌های این مراسم است.

دبیر علمی مراسم نکوداشت استاد مهدوی‌راد با بیان اینکه دو جلد کتاب همایش در این مراسم رونمایی می‌شود، اضافه کرد: این مراسم به مناسبت بازنشستگی این استاد برجسته و پژوهشگر قرآنی برگزار می‌شود.

راد با بیان اینکه وزارت علوم باید برنامه‌ای برای استفاده از دانش چنین استادان برجسته‌ای داشته باشد، گفت: اکنون متأسفانه بعد از بازنشستگی از آنان بهره نمی‌برد و متأسفانه قانون به گونه‌ای است که چنین استادانی باید بازنشسته شوند.

استوانه پژوهشی حوزه

همچنین حجت‌الاسلام والمسلمین محمدصادق یوسفی مقدم؛ رئیس پژوهشکده فرهنگ و معارف قرآن کریم در سخنانی با بیان اینکه بحث نخبگی فقط این نیست که انسان آثار فاخر و قلم خوب در نوشتن داشته باشد که ایشان دارد ولی برتری او در چند نکته است که عرض می‌کنم، اضافه کرد: آثار ایشان برجسته و ارزشمند است اما اولین ویژگی که باعث برتری او هست رعایت اخلاق پژوهش در روش و محتوا و اصول و مبانی و آداب پژوهش است؛ اهل ممااشات در این امر نیستند و با دقت آثار را نوشته و استاندارد پژوهش را به خوبی رعایت می‌کنند و همه محققان حوزه ایشان را با این ویژگی می‌شناسند.

یوسفی مقدم بیان کرد: از دیگر ویژگی‌های ایشان شناخت منابع انسانی اثرگذار در مطالعات است زیرا تا منابع انسانی در موضوعات علمی شناسایی نشود انسان نخواهد توانست اثرگذار باشد، اظهار کرد: ما در هر جلسه و موضوع قرآنی که با حضور ایشان برگزار شد شرکت کردیم به عینه دیدیم که ایشان بر آثار نویسندگان ایرانی و غیرایرانی به خوبی مسلط است و نوآوری آنان را می‌شناسند و این کار برای نوآوری در پژوهش خیلی مهم است و استاد مهدوی‌راد واجد این ویژگی است.

رئیس پژوهشکده فرهنگ و معارف قرآن کریم با بیان اینکه رصد و مطالعه کتب و آثار علمی از دیگر ویژگی ایشان است و بلافاصله آثار جدید در حوزه قرآنی را مطالعه می کند، تصریح کرد: از دیگر ویژگی‌های این استاد، آسیب‌شناسی پژوهش‌های دینی است و چقدر دقیق آثار را مطالعه و تحقیق  و نقد می کند و در عرصه آسیب‌شناسی و نقد محکم و قوی وارد می‌شوند و حتی در مواردی عدم مماشات وی باعث ناراحتی برخی افراد هم شده است.

وی با بیان اینکه سخت‌گیری و رعایت استاندارد در تحقیق سبب می‌شود تا نهادها و محققان حوزه دقت بیشتری در نوشتن داشته باشند، گفت: ایشان چنان عالمانه بر کارها نظارت می‌کند که محققان حوزه دینی مجبورند با وسواس به تولید آثار می‌پردازند؛ ایشان مجله آئینه پژوهش را برای تقویت خروجی حوزه علمیه تولید می‌کنند و نویسندگان حوزه چون احساسا می‌کنند آثار آنان رصد می‌شود تلاش می‌کردند تا کارشان با دقت بیشتری انجام شود و این کار استاد در تعمیق آثار تولیدی حوزه مؤثر بوده است.

وی افزود: ایشان وقتی ناظر علمی کاری بود چنان نظارت می‌کرد که دیگران رصد او را حس می‌کنند نه اینکه صرفا مشاور و ناظر اسمی باشد؛  اکنون تفسیر موضوعی در پژوهشکده علوم و معارف قرآن با نظارت ایشان در حال انجام است و ما از نزدیک نظارت دقیق ایشان را شاهدیم.

یوسفی مقدم تاکید کرد: استاد مهدوی‌راد از استوانه‌های پژوهشی حوزه است و با مجموعه‌هایی که کار کرده است آنها را هم وادار به نوآوری کرده است همچنین از کارهای خوب او تربیت نیروی انسانی در حوزه و دانشگاه است.

مهدوی‌راد باورهایش را زیسته است

در ادامه حجت‌الاسلام والمسلمین عبدالهادی مسعودی خمینی، رئیس دانشگاه قرآن و حدیث در سخنانی با بیان اینکه مفتخرم در خدمت کسی هستم که زندگی او با رسالت و ولایت آمیخته است و دانشگاه قرآن و حدیث افتخار دارد که در آموزش و پژوهش از ابتدای تاسیس دانشگاه از محضر این استاد بهره می‌برد.

وی افزود: استاد مهدوی راد کسی است که باورهای خود را زیسته است و وقتی کسی اولین برخورد را با او داشته باشد احساس نمی‌کند جزء اصیل‌ترین و قویترین محققان قرآنی و علوم حدیث است و این تواضع او را نشان  می‌دهد؛ او با دانشجویان مانند دوستی است که کتاب برای آنان می آورد و معرفی می‌کند و حتی به برخی دانشجویان کمک مالی می‌کند.

وی ادامه داد: در دوره‌ای که همسرش مبتلا به بیماری سختی شد وفادارانه به او رسیدگی کرد تا سلامتی او به دست آمد؛ ساده‌زیستی او مشهود است؛ استاد مهدوی راد نفاق در اخلاق و  دو رویی‌هایی را که ما در تنگنای زندگی با آن مواجه هستیم ندارد.

مسعودی بیان کرد: ایشان در نقد علمی رودربایستی ندارد و به حق می‌توان او را رابط حوزه و دانشگاه دانست؛ استاد برجسته هر دو عرصه حوزه و دانشگاه و مبلغ و منبری است؛ او دز زمانه خود زندگی می‌کند و می‌داند جه چیزی را چگونه و چه‌سان باید نوشت و نوشتارهای او در پاسخ به شبهات و رفع نیازهای اجتماعی است.

رئیس دانشگاه قرآن و حدیث بیان کرد: او یک مرد بزرگسال دنیادیده است و ده ها کشور رفته و با صدها نفر ملاقات کرده است و تجربه زیسته ارزشمندی دارد. کتابی در علوم قرآنی و حدیث نیست که خبردار نشود و فردی کتابخوان و نه فقط کتاب‌باز است؟ شخصیت کم نظیری که حجاب معاصرت سبب شده است تا عمق و ژرفای علمی او شناخته نشود.

شخصتیی کم‌نظیر

همچنین حجت‌الاسلام والمسلمین فرهاد عباسی؛ معاون پژوهش حوزه در سخنانی با بیان اینکه استاد مهدوی‌راد ویژگی‌هایی دارد که و را به شخصیتی کم نظیر در حوزه تبدیل کرده است، گفت: امروز استاد مهدوی‌راد را می‌توان نماد وحدت علمی و روشی حوزه و دانشگاه و نماد ارزشمندی علم در نزد حوزویان بدانیم.

عباسی با بیان اینکه استاد مهدوی‌راد در گفت‌وگو و پیگیری مطالب علمی خستگی‌ناپذیر است، تصریح کرد: ایشان یک دایرة‌المعارف سیار در مطالب مربوط به قرآن و حدیث‌پژوهی و هم یک دایرة‌المعارف و تاریخ شفاهی سیار نیم قرن اخیر است.

وی اظهار کرد: شخصیت استاد مهدوی‌راد در کنار ابعاد علمی همراه با لطافت‌های ادبی فراوان است که حاصل انس ایشان با برخی شعرا و ادبای معاصر در ایران و کشورهای دیگر است و ایشان با طیف گسترده‌ای از اساتید با رویکردها و مذاق مختلف ارتباط و مؤانست دارد.

معاون پژوهش حوزه علمیه با تأکید بر روحیه نوآورانه استاد مهدوی‌راد اضافه کرد: برخی نوشته‌های ایشان آغاز گستره جدیدی از مطالعات حدیث‌پژوهی و قرآن‌پژوهی است و مقبولیت ایشان نزد حوزویان و دانشگاهیان، آثار مرجع و پرارجاع، تواضع، صراحت در نقادی، مجالس مفید و جذاب و نشاط‌آفرین باعث شده است تا شخصیتی پژوهشگر و الگو در حوزه و دانشگاه باشد.