کد خبر: 4327054
تاریخ انتشار : ۱۵ دی ۱۴۰۴ - ۱۱:۴۴
پرسشگری در قرآن کریم؛ سوره معارج

آیا نمی‌دانند که بهشت جای کافران نیست

خداوند در سوره معارج برای توصیف روحیه کافران از واژه «طمع» استفاده و اشاره می‌کند؛ کافرانی که درخواست عذاب می‌کردند و خلاف دستورات پیامبر عمر گذراندند، اکنون چه توقعی دارند؟ آیا نمی‌دانند که بهشت جای کافران نیست؟

وقتی خداوند با کافران سخن نمی‌گویدبه گزارش ایکنا، حجت‌الاسلام علیرضا قبادی، جامعه‌شناس و کارشناس دین در ادامه یادداشت‌هایی که با محور «پرسشگری در قرآن کریم» در اختیار ایکنا قرار می‌داد، به بیان معارفی که در پس پرسش‌های قرآن در سوره معارج وجود دارد پرداخته است که در ادامه با هم می‌خوانیم.

در آغاز گفتار سالروز ارتحال بانوی اندیشه و صبر و مبلغ رسالت‌های حسینی، حضرت زینب کبری(س) را تسلیت و تعزیت می‌گوییم.

همچنین بهره‌مندی از برکات و انوار روحانی و معنوی نیمه رجب را برای همه شما عزیزان از خداوند بزرگ مسئلت دارم. در این ایام پرفیض و در روز وفات عقیله بنی‌هاشم چهل و پنجمین گفتار پرسشگری در قرآن کریم را تقدیم می‌کنم. 

این گفتار به پرسش سوره معارج اختصاص یافته است. از مجموع ۴۴ آیه این سوره، دو آیه ۳۶ و ۳۸ اسلوب پرسشی دارند. پرسش نخست این است که «فَمَالِ الَّذِينَ كَفَرُوا قِبَلَكَ مُهْطِعِينَ؛ کافران را چه شده که به تو( پیامبر(ص))چشم دوخته به سویت شتابانند؟ و پرسش دوم این است که: «أَيَطْمَعُ كُلُّ امْرِئٍ مِنْهُمْ أَنْ يُدْخَلَ جَنَّةَ نَعِيمٍ؛ آیا هر یک از آنان طمع دارند که داخل بهشت پرنعمت شوند».

برای تحلیل پرسش‌های مزبور به خصوص با توجه به استعمال حرف «فای نتیجه» در آغاز آیه ۳۶، «فَمَالِ....» لازم است که مضمون آیات قبل بررسی شود.

این سوره درباره کافری سخن می‌گوید که از پیامبر(ص) عذاب قیامت را درخواست کرده است. سپس به شرح ویژگی‌های عذاب قیامت و احوالات آن روز اشاره کرده است.

از جمله اینکه عذاب آن روز چنان است که هیچ‌‌ دوستی سراغ دوستش را نمی‌گيرد. در آن روز «مجرم» آرزو می‌كند ای كاش می‌شد فرزندان، دوستان، برادر، خويشاوندان و ... را در برابر عذاب آن روز فدا کند. سپس برخی از ویژگی‌های انسان نامهذب را یادآوری می‌کند كه هنگام برخورد با ناملايمات بسيار جزع مى‌كنند و چون به خيرى رسند از انفاق به ديگران خوددارى مى‌كند.

پس از آن برخی ویژگی‌های انسان‌های مهذب را بیان می‌کند که مهمترین آنها توجه پیوست آنها به خداوند (مصلین/ نمازگزاران) است. پس از آن در قالب استفهام توبیخی و انکاری پرسش‌هایی را درباره کافران مطرح می‌کند؛ نکته مهم در این خصوص این است که هرچند پرسش از کافران است، اما خداوند با آنان سخن نمی‌گوید. این پرسش را با پیامبر(ص) در میان می‌گذارد که کافران را چه شده است که از چپ و راست به سراغ تو می‌آیند؟

صفت و حالتی که در آیه برای مراجعه کافران به پیامبر ذکر شده است «مهطعین» به معنای نگاه خیره همراه با دشمنی یا نگاه همراه با توقع نابجا است. سپس از احوال آنها پرسش می‌کند که چه چيز ايشان را واداشته كه اطراف تو را بگيرند، آيا طمع دارند كه داخل بهشت شوند؟ كافران نمی‌دانند که نباید چنين توقعی داشته باشند؟ مفهومی که در آیه برای توصیف روحیه کافران آمده است، واژه «طمع» است؛ یعنی کافرانی که درخواست عذاب می‌کردند و خلاف دستورات پیامبر عمر گذراندند، اکنون چه توقعی دارند؟ آیا نمی‌دانند که بهشت جای کافران نیست؟

در اختتام این گفتار به محضر نورانی حضرت زینب کبری سلامی تقدیم می‌داریم: «السَّلامُ علیکِ یا مَن ظَهَرَت مَحَبَّتُها لِلحُسَینِ المَظلوم فِی مَوارِدِ عَدیدةٍ وَ تَحَمَّلَت المَصائِبَ المُحرِقَةَ لِلقُلوبِ». 

انتهای پیام
خبرنگار:
زهرا ایرجی
دبیر:
فاطمه بختیاری
captcha